Groot brood-zonder-kneden

Omdat de vorige niet-kneden-broden wat klein waren en dus snel op, heb ik een grotere gietijzeren pan aangeschaft. Bij de goedkopere supermarkt was deze in de aanbieding, met een ovale vorm:

Ik heb een paar keer hoeveelheden uitgeprobeerd voor deze maat, en inmiddels ben ik tevreden. Het wordt een lekker, mooi groot brood.

Bij dit recept hoeft de pan niet eerst voorverwarmd te worden.

Alle ingrediënten (behalve de gist) zijn biologisch. Geen kant en klare mixen, gewoon 800 gram spelt en/of tarwemeel. Zo weet je precies wat er in je brood zit.

500 g tarwebloem

200 g volkoren speltmeel

100 g roggemeel

575 ml handwarm water

1 tl gist (3 g)

14 g zout

1 el ahornsiroop

1 el koolzaadolie

2 tl appelciderazijn

plus: 2 el gemalen lijnzaad, 2 el gehakte pompoenpitten en 2 el gehakte zonnebloempitten

Meng alles goed door elkaar en laat 1 uur afgedekt staan.

Daarna 15-18 uur in de koelkast

Volgende dag uit de koelkast halen. Werkvlak met olie (of bloem) en het deeg rond werken, buitenste randen naar binnen klappen, bol vormen en in een met olie ingevette schaal doen.
Anderhalf uur afgedekt laten rusten.

Oven voorverwaremn naar 230°C.
Bakpapier in de pan doen.

Deeg op bebloemd werkvlak voorzichtig plat duwen en rondom nog een keer naar binnen vouwen.
Langwerpige bol vormen (voor deze pan) en in de pan doen. Insnijdingen maken en deksel erop.
In oven 40 minuten, dan bakpapier verwijderen, nog eens 30-35 minuten met deksel.

Daarna temperatuur terugbrengen naar 200°C en nog 10 of 15 minuten zonder deksel.

Op rooster helemaal laten afkoelen en eventueel helft invriezen.

Brood van pinda's

Via de webshop Koro had ik ooit 2 kilo cashewnoten besteld. Nu ik aan de tweede zak wilde beginnen zag ik dat dit pinda's waren. Verkeerd geleverd, te lang geleden om nog te klagen. Wat moet je met een kilo pinda's?

Je kunt zelf pindakaas maken, maar zo'n sterke blender heb ik niet.

Ik vond op de blog van Monique van der Vloed een soort brood dat voor een groot deel uit gemalen pinda's bestond. 

Ik heb niet alle ingrediënten gebruikt, maar het recept in grote lijnen aangehouden en wel alles biologisch, behalve de gist. Daarom wordt het een nogal prijzig brood, als ik stroom meereken komt het bijna op zeven euro, het niet-kneden-brood dat ik om de dag bak komt op net iets meer dan een euro.

Daarentegen is dit pindabrood ruim 1200 gram, terwijl mijn brood rond de 700 gram zit.
En goede reden om dit brood toch zo nu en dan te maken is dat het ongelooflijk lekker is en natuurlijk supergezond met zulke ingrediënten. Ik heb wel wat zout toegevoegd, want zoutloos brood vind ik niet te eten. Het is, denk ik, glutenvrij (hoeft niet perse voor mij) omdat het zonder (tarwe) meel is. Handig voro gasten die glutenvrij willen.

Zo maakte ik het:

350 g ongezouten pinda's, tot meel gemalen (deed ik in gedeeltes in het hakmolentje van de staafmixer)

250 g havervlokken, gemalen (idem)

150 g pompoenpitten, gemalen (idem)

5 el psyllium

8 g zout

1 banaan, gepureerd met 450 ml water

1 zakje instant gist (7g)

50 g zonnebloempitten

25 g lijnzaad

25 g chiazaad 

zonodig scheutje warm water

Meng alles goed door elkaar in een kom, indien te droog een scheutje water toevoegen. Dek de kom af en laat twee uur staan. Doe het deeg in een passende vorm, ik had een siliconen broodvorm die net te klein was, dus gebruikte ik ook nog een klein ovenschaaltje.

Verwarm de oven op 170°C.

Druk het deeg goed aan en breng het met de hand in vorm (boetseren, haha). Bak het brood in het midden van de oven in 1 uur gaar. (Het kleine broodje deed ik 45 min.)

Laat helemaal afkoelen voordat je het aansnijdt.

Echt heerlijk! Het kleine broodje hebben we direct opgegeten.

Turks brood

Voor de verandering eens een Turks brood, volgens dit recept.

 

250 g  bloem

7 g instant gist

200 ml lauw water

2 tl suiker

1 tl zout

1 el olijfolie

witte en zwarte sesamzaadjes (of nigella)

extra bloem

Meng bloem, gist, suiker en zout in een kom. Schenk het water erbij. Roer goed door elkaar, het hoort een slap en vochtig deeg te zijn. Dek af met plasticfolie en laat een uur rijzen tot het verdubbeld is.

Strooi ruim bloem op het werkvlak en haal het deeg met behulp van een schraper uit de kom. Rol het deeg door de bloem en bol het op.

Leg het op een met bakpapier bedekte bakplaat en vorm met je vingers een plat vlak van 2 à 3 cm dik. Laat de buitenrand iets dikker. 

Bedek met ingevet plasticfolie en laat 45 min. rijzen.

Haverbrood

Voor als onverwachts het brood op is: een snel broodje van havermout en gemalen havervlokken (een pak van beide soorten van 500 gram kost net geen euro). Klaar in anderhalf uur. Kneden hoeft niet, gewoon mengen met de mixer met deeghaken. Smaakt heerlijk!

300 ml lauw water

7 g gist

1 el suiker

100 g havermout

100 g havervlokken, tot meel gemalen (ik doe dat in een koffiemolen)

100 g bloem

20 g volkoren speltmeel

2 tl lijnzaad

1½ tl zout

Water, suiker en gist mengen en 10 min. laten staan. In een kom overige ingrediënten mengen, gistmengsel erbij schenken en mixen tot gladde massa. In een broodvorm doen, bedekken met theedoek en half uur laten rusten.

Oven voorverwarmen op 180°. Het brood in de oven 50-60 minuten bakken.

Het blijft een laag broodje, maar smaakt prima! Vóór het snijden helemaal af laten koelen.

Brood zonder kneden

Ook al is de keuken nog niet helemaal klaar, ik kon toch niet wachten om de oven uit te testen. Of de deur nu naar beneden, links- of rechtsdraaiend was bij eerdere ovens, hij stond altijd in de weg en ik verbrandde vaak mijn arm. Nu heb ik gekozen voor een oven met een inschuifbare deur, een Slide & Hide van het merk Neff. Geweldig hoor!

Als eerste maak ik een brood zonder kneden. Dat lijkt me wel wat, omdat ik soms pijn in mijn handen heb en kneden dan niet gaat.

De meeste pannen die ik heb zijn geschikt voor de nieuwe inductie kookplaat, op drie pannen na. Ik heb ook nog een oude gietijzeren braadpan, nog van de kookclub bij mijn eerste werkplek, maar die ga ik niet op die mooie plaat zetten! Ik ga hem gebruiken als een soort Dutch Oven voor het brood.

Eindelijk heb ik ook een Deense klopper aangeschaft, zo handig! 

Het is een vochtig deeg. Normaal moet je brooddeeg kneden om de gluten (eiwitten) te activeren. Dat zorgt er voor dat brood luchtig en elastisch wordt. Bij het niet-kneden brood gebruik je heel weinig gist en door de lange rijstijd ontstaat een fermentatieproces en vindt een voorverteringsproces plaats en dat maakt het brood veel lichter verteerbaar (... las ik hier).  

Na verschillende probeersels ben ik tevreden over deze ingrediënten:

300 g biologische tarwebloem

150 g biologisch volkoren speltmeel

25 - 50 g pitten, zaden en/of noten

350 ml water op kamertemperatuur

¼ tl droge gist

8 g zout

Dag 1:

Zout in een kom, daarop meel, gist en evt. zaden e.d. met het water door elkaar roeren (met m'n Deense klopper). Dek af met plasticfolie en theedoek en laat 18 uur staan.

Dag 2:

Volgens de meeste recepten moet je nu het werkvlak met bloem bestuiven. Ik vind dat niet goed werken omdat het nogal onhandelbaar deeg is. Ik smeer het werkvlak in met wat olie en de schrapers ook. Schraap het deeg uit de kom en vouw het met behulp van twee schrapers een paar keer dubbel. Leg een groot stuk bakpapier in een schone kom, til het deeg in de kom en bedek met theedoek en laat nog 2 uur rijzen.

Verwarm een half uur van te voren de oven voor op 230°C. Zet de gietijzeren pan met deksel in de oven. Ik gebruik de onderste richel.

Als het deeg klaar is, neem de pan uit de oven (Pas op, zeer heet!)

Til het deeg met het bakpapier en al op en laat het in de hete pan zakken. Knip het bakpapier zonodig bij. Doe de deksel er weer op en zet in de oven. Ongeveer 30 min.

Na 30 min het brood eruit tillen, bakpapier wegnemen (dan wordt de bodem ook knapperig) en brood weer terug in de pan doen, zonder deksel terugzetten voor nog 15 à 20 min. voor een mooi bruin kleurtje. Ik zet de oven dan terug naar 200 °C omdat het bij mij te donker werd.

Klop op de bodem, als het hol klinkt is het brood gaar.

Het is een mooi brood met een knapperige korst geworden. Het brood niet in plastic bewaren, dat wordt het zacht. Ik stop het in een katoenen zak als het helemaal afgekoeld is. Of gewoon los in de broodtrommerl. 

Dezelfde dag opeten is het beste, maar de volgende dagen is het ook nog prima te eten. Invriezen gaat ook goed.

Het smaakt heerlijk! Inmiddels heb ik al verschillende soorten gemaakt, met een beetje roggemeel of lijnzaad, pompoenpitten, zonnebloempitten, gehakte cashewnoten enz. Ik maak er nu elke dag een en koop zelden nog brood.

Volgens allerlei info op internet is Jim Lahey (eigenaar van Sullivan Street Bakery in New York), de bedenker van het No Knead bread, in 2006.

Maar ene Suzanne Dunaway, ook uit de VS, schreef in 1999 het boek No Need to Knead: Handmade Italian Breads in 90 Minutes.

Verder speurend blijkt British food writer Doris Grant in 1943 al een boek met een recept voor een Grant Loaf, zonder kneden heeft geschreven.

Volgens weer andere bronnen deed men het al zo in de 18e eeuw en wie weet wel veel eerder. Mogelijk deden de Romeinen het al met een Römertopf. Niks nieuws onder de zon … het is gewoon het allerlekkerste, makkelijke brood. En niet kneden, dat is toch fantastisch!