donderdag 1 augustus 2013

Bofkontboerin

Ik dacht dat ik niet sterk genoeg was. Jaren geleden ben ik door mijn rug gegaan toen ik een kruiwagen vol stenen probeerde op te tillen. Ik zakte direct door m'n benen en moest kruipend verdergaan.
Ik besloot nooit meer een kruiwagen te rijden. 
Een paar jaar geleden deed ik vrijwilligerswerk op een biologische tuinderij. Daar leerde ik hoe je een kruiwagen moest duwen. Maar angstig bleef ik.

Voor vandaag heb ik me opgegeven om Dafne een dagje te helpen bij de Familie Bofkont.
Toen ik vanmorgen vertrok zei Man nog: wat ga je daar dan doen, mest scheppen? Misschien zei ik, maar wie weet moet er wel een varkentje gewassen worden of een stier … ik ga er helemaal blanco naartoe.


En ja waar begin ik mee… poep scheppen en met een kruiwagen de mestvaalt oprijden.
Ik deed de kruiwagen hooguit voor de helft vol, ik dacht liever vaker lopen, dan te zwaar beladen.

Citaat van Dafne's facebook:
Want het gaat veel verder dan de rotzooi achter hun gat opruimen. Dienaar of dienares van de Bofkonten mogen zijn, betekent ook een meaculpa naar al die pechvogels, wiens dagen geteld zijn in de veehouderij. Zo kun je tenminse nog iets concreets en positiefs doen met het machteloze gevoel daarover.

Zo is het! En het ging goed. Hoewel ik normaal gesproken bijna kokhalzend een toilet uitren waar de lucht nog hangt van een voorganger, had ik nu totaal geen moeite met de varkensdrollen. Het stonk namelijk niet, het waren meestal droge keutels en moeiteloos zwiepte ik ze met een schep in de kruiwagen. Hoppa!

Vandaag zal het meer dan 33° C worden. De meeste varkens liggen rustig in het stro in hun huisjes of zoeken de modderpoel op.
Lamme Zus kan daar niet meer naar toe, liefdevol legt Dafne natte theedoeken over haar heen om af te koelen.

Ik heb hier twee keer een workshop gedaan, in september vorig jaar en in januari dit jaar, maar vandaag ervaar ik als heel bijzonder, ik heb bij wijze van spreken alle bofkonters èn Dafne voor me alleen. Het is hier bijzonder rustig (behalve dan de vakantiechartervliegtuigen die regelmatig vrij laag overvliegen), de dag lijkt hier in slowmotion voorbij te gaan.


Zelfs drollen opscheppen en de mestvaalt oprijden doe ik zonder haast, bijna meditatief. Als ik bovenop sta waait de wind verfrissend door mijn haar. Gek idee, dat je op een grote berg poep staat, die onderwijl aan de onderkant alweer in pure, heerlijk geurende, vruchtbare aarde getransformeerd is. 

Alle dieren hier hebben namen en zijn dus individuen. Als Dafne me roept om wat te drinken, en de koeien voor de toegang staan, denk ik even, wat nu? Ik ben niet bang voor deze imposante dieren, maar wat doe je als ze je klem zetten? Hier zijn geen horens afgezaagd.
Dafne heeft me uitgelegd dat het hier een vijfsterrenhotel voor de dieren is, en wij mensen zijn de dienaars. Dus wegduwen komt nicht in frage ...

Ik doe hetzelfde wat ik zou doen als dit mensen waren … ik vraag vriendelijk of ik er even bij mag … peinzend en herkauwend kijken ze me een tijdje aan, maar zijn nog niet van plan om mij door te laten, dus wacht ik gewoon tot ze vanzelf opzij gaan. Ondertussen kan ik ze eens goed bekijken, prachtig toch koeien met horens en zonder oormerken.
Het nieuwe kalfje Grietje voelt zich zo te zien al helemaal thuis.


De enige koe die niet met de kudde meeloopt is Rosamunde. Zij is een aparte en heeft heel lang gerouwd om haar vriendin Brutale Griet. In de middag gaan we Rosamunde wat appels brengen, zij staat alleen in de wei. Ik geef haar een borstelbeurt. Koeien geven precies aan waar je moet borstelen. Grijze haren vliegen in het rond, ja, koeien worden ook grijs, als ze maar de kans krijgen. Rosa is inmiddels 16 jaar!
Terwijl ik nog aan het borstelen ben loopt ze ineens weg en begint te grazen. Ik denk dat het voldoende was. Die kleine Grietje heeft wel wat veroorzaakt bij Rosamunde! Maar dat moet je maar allemaal op de website teruglezen.

We gaan ook wat fruit brengen in het Oudemannetjeshuis. Daar wonen Billie Bofkomt en Mannetje Bromsnor. Inmiddels is Miss Universe (net 11 jaar geworden) daar ook ingetrokken, zij begint ook al een oud dametje te worden.
Varkens kunnen ook dement worden of artrose krijgen. Ze zitten daar heerlijk rustig achter de geraniums, hoewel … een brutaaltje heeft die vandaag net opgegeten. 
Als de aardbeitjes op zijn begin ik Billie te aaien. Mannetje Bromsnor schuift ook dichterbij. Dat schijnt bijzonder te zijn, hij is niet zo aanrakerig, behalve dan door Dafne. Ik zit hier gewoon bij m'n doelgroep :)




Als ik over Mannetjes buik wrijf hoor ik tevreden knor geluidjes. Billie draait zich geïrriteerd weg, het lijkt of hij de aandacht niet wil delen. Het is heel stil hier en het masseren is niet alleen ontspannend voor het varken, maar ook voor mezelf. Ik droom langzaam weg.

Het was een heerlijke dag. Ik zal hierna dagen last van m'n rug hebben en drie dagen een dikke opgezwollen hete elleboog van een allergische reactie op een insectebeet … maar het is het allemaal waard. Over twee weken ga ik nog een keer en hoogstwaarschijnlijk nog wel vaker.

Het boek is trouwens ook een aanrader:


16 Augustus 2016 is Rosamunde gestorven, 19 jaar oud.

maandag 29 juli 2013

Op het eerste gezicht ... in de berm (10)

Weer een aanvulling van bloemen langs mijn fietsroutes. Er komen nog steeds nieuwe soorten op mijn pad en het gaat maar door. Wat een openbaring!

Toen ik deze zag dacht ik eerst dat het een distel was, maar toen ik dichterbij kwam zat er niks prikkerigs aan. Ik moest op internet speuren, maar het blijkt Knoopkruid te heten, familie van de korenbloem:
46. Knoopkruid
In het water verschijnen ook steeds meer bloemen, ware schoonheden zijn het:

47. Gele plomp
De reuzebereklauw zie ik weinig op mijn route, ik denk dat men hem hier bestrijdt. Toch twee stuks ontdekt, maar ze zijn inmiddels verdwenen. Imposante plant vind ik het en ja ... gewoon niet aanraken, dan is er niks aan de hand. 

48. Reuzebereklauw
49. Teunisbloem
50. Zilverschoon
De zwanebloem vind ik ook zo prachtig, ik kom er best veel tegen en elke keer moet ik het onderdrukken om er eentje te plukken. Mag niet ... hij is wettelijk beschermd.

51. Zwanebloem
52. Oosterse Karmozijnbes
De Karmozijnbes stond trouwens niet in de berm, maar in een parkje vlakbij.

53. Waterlelie
54.  Moerasspirea
55. Haagwinde
56. Lisdodde
Naar de naam van nr. 57 moest ik echt speuren, ik kende hem niet en had er zelfs nog nooit van gehoord ... Moerasandoorn. Zo leer ik dankzij dit projectje ook nieuwe soorten, echt leuk!

57. Moerasandoorn
58. Koninginnekruid
Ik zie veel witte schermbloemen, sommige lijken erg elkaar. De Engelwortel, die moet ik toch wel herkennen.
De Wilde peen ken ik ook wel, aan het ene purperen bloemetje in het midden en aan het naar binnen vouwen van de stelen van de bloemschermen, als een vogelnestje.
59. Engelwortel
Engelwortel met gewone pendelvlieg
60. Wilde peen
61. Boerenwormkruid en zweefvlieg (?) met knickerbokkers vol stuifmeel
62. Harig wilgenroosje

zondag 28 juli 2013

Dakmoestuin


Behalve de bonen en kruisbessen heb ik dit jaar nog meer op mijn dakmoestuin:
Ik heb courgette gezaaid, gewone en bolcourgettes.
Half mei gingen ze naar buiten, maar wat een weer … ik deed er maar een stolp over om ze een beetje tegen de kou en de nattigheid te beschermen.


De blauwe bes heeft maar een paar bloemen, aan twee takken, dus dat worden ook maar een paar bessen. Had ik hem moeten snoeien? Zodat er nieuwe scheuten zouden komen? Ik moet me daar toch eens in verdiepen, dat  geldt ook voor de kruisbes, uitzoeken welk hout vruchtdragend is.


Dit jaar heb ik veel mieren, in bijna elke pot huist wel een volk. Ik weet niet beter dan dat mieren nuttig zijn, maar doen ze ook kwaad? Ondermijnen ze de plantenwortels niet?
Ze houden luizen als vee en beschermen ze. Toen ik eens een lieveheersbeestje op een tak vol luizen zette, werd hij direct door mieren besprongen.
Vreemd ook al die mieren die diep in de courgettebloemen zitten. Veroorzaken zij dat de bloemen eraf vallen? Moet ik de mieren bestrijden? Ik maak een poedertje van gemalen kruidnagel, zwarte peper en spaanse peper en strooi dat op de aarde, geen idee of het werkt.


Gelukkig zijn er wel een paar mannelijke en vrouwelijke bloemen tegelijkertijd open. Ik zie nog weinig bijtjes, maar de bevruting is geslaagd. Er vormen zich twee langwerpige courgettes en drie bolcourgettes, waarvan er twee gaan rotten. Ik hou er eentje over maar dat is ook wel een hele mooie!



Verder heb ik twee tomatenplantjes, ik dacht dat het kerstomaatjes waren, maar het zijn trostomaten. Doen het prima.




Ik ben enthousiast over alles wat ik van eigen teelt kan oogsten, want wie het kleine niet eert … 



zaterdag 27 juli 2013

Kruidige karnemelk panna cotta met linzen-saffraancrème



Een gerecht van Angélique Schmeinck, meesterkok en Lady-Chef of the Year 1998.
In 24Kitchen, waar ik trouwens zelden naar kijk, had zij de serie ‘Impress your Friends’.
Op de website vind je veel van haar gerechten met duidelijke video's. Dit gerecht met video staat hier.
Door haar uitleg durf ik ook wat bewerkelijke gerechten aan.

Ik heb me in grote lijnen aan de beschrijving gehoudent, alleen gedroogde morieljes had ik niet, een zakje koste 12 euro hier, dat vond ik te duur. Ik weet niet hoe die morieljes smaken, maar het was zo'n lekker gerecht, dat ik denk dat het niet zoveel uitmaakte dat ik gewone gedroogde paddestoelen heb gebruikt. Ook had ik geen cognac in huis, wel nog wat rum …
Ik gebruik hier bij uitzondering karnemelk en eiwit, omdat ik daar nog geen vegan vervanger voor heb.
Ik vond het erg leuk om een keer zo'n uitgebreid recept te maken. De vier onderdelen maak je achterelkaar, dus ingewikkeld was het eigenlijk niet. 


Linzen-saffraancrème

2 sjalotjes, gesnipperd
1 teentje knoflook, gesnipperd
1 kleine stengel bleekselderij, in dunne plakjes
olijfolie
150 g rode linzen, afgespoeld
plukje saffraan
200 g tomatenblokjes uit blik
500 ml kruidenbouillon van blokje

Verwarm olijfolie in een pan en fruit hierin de ui, knoflook en bleekselderij glazig. Voeg de saffraan, linzen, tomatenstukjes met sap en bouillon toe. Breng langzaam aan de kook en laat circa 25 minuten zacht koken tot de linzen gaar zijn. Beng op smaak met een beetje zeezout en peper uit de molen. Pureer de linzen fijn met de staafmixer.


Karnemelk-specerijen panna cotta
250 ml room
2 kardemompeulen
halve el venkelzaadjes
halve el korianderzaadjes
4 g agar agar
200 ml boerenkarnemelk

Klop de helft van de slagroom op tot yoghurt dikte en bewaar in de koelkast.
Vijzel de kardemom, venkelzaad en korianderzaad fijn. Voeg toe aan de rest van de slagroom, breng aan de kook en zet het vuur uit. Laat 2 minuten van het vuur af staan met een deksel op de pan, zodat de specerijen hun aroma’s kunnen afgeven.
Voeg de agar agar toe en laat al roerende 1 minuut koken tot het goed opgelost is. Voeg de karnemelk toe, schenk het mengel door een fijne zeef en voeg dan een beetje zeezout en peper toe. Roer de geklopte room erdoor. Schenk in glazen en laat opstijven in de koelkast. Het opstijven duurt circa 15 minuten.


Spicy-zeezoutwafel
35 g eiwit
40 g bloem
1 sinaasappel
20 ml sinaasappelsap
20 g zachte boter
2 tl zeezoutflakes (ik had gemalen zeezout)
1 tl paprikapoeder pikant (of cayennepeper)


Verwarm de oven voor op 185 °C.
Kluts het eiwit in een kom. Voeg bloem toe en meng met een garde door elkaar. Rasp een kwart van de sinaasappelschil bij het bloemmengsel, pers de sinaasappel uit, voeg 20 ml sap toe en meng goed door. Spatel er vervolgens de zachte boter door. Breng op smaak met zeezout en zwarte peper uit de molen. Strijk met een lepel of paletmes lange banen beslag op bakpapier. Bestuif met een theezeefje licht met paprikapoeder en strooi er zeezout over.
Bak in 10-12 minuten krokant in de oven.

Gedroogde paddestoelen
16 gedroogde paddestoelen
4 el cognac (ik had alleen rum)
8 sprietjes bieslook

Wel de paddestoelen 15 minuten in lauw water. Halveer ze over de lengte. Spoel ze goed schoon op een zeefje en dep ze droog. Verwarm een halve eetlepel olijfolie in een kleine koekepan en bak de morieljes tot ze warm zijn. Blus af met cognac. Breng op smaak met zout en peper uit de molen. Snijd de bieslook fijn en meng door de morieljes.

Opmaken
Verwarm de rode linzencrème tot net onder het kookpunt.

Leg de paddestoelen in de glazen op de karnemelk panna cotta.
Schep de linzencrème voorzichtig op de panna cotta. Leg de wafel dwars over het glas.

Dit is voor vier personen, wij aten het twee keer!



Een bijzonder gerecht, de panna cotta is koud en de linzencrème is warm, een aparte ervaring en ... heel erg lekker!


vrijdag 26 juli 2013

Kruisbessenlikeur

voor het eerst kruisbessen van eigen dakterras
Als ik op internet speur naar recepten voor vruchtenlikeurtjes, komt het allemaal een beetje op hetzelfde neer, maar geen eenduidige hoeveelheden van de ingrediënten. Ik doe maar een beetje op gevoel, ongeveer net als de Sleedoornlikeur vorig jaar.


Als de bessen gewassen zijn, verwijder ik de steeltjes en de bloemkroontjes, een rustgevend werkje in het zonnetje onder het genot van een Grieks wijntje. 


De oogst kruisbessen is zo'n 540 gram. Ik heb een liter brandewijn (Mispelblom 35%), ik gebruik 340 gram rietsuiker.
Ondertussen drogen ze in de wind. Dan prik ik ze met een cocktailprikker een paar keer in.


Ik gebruik vier flesjes, in de grote gaan ongeveer 160 g bessen, 100 g suiker en 275 ml brandewijn.
In de kleinere 110 g bessen, 70 g suiker en 125 ml brandewijn.


In alle flesjes stop ik een kaneelstokje, een steranijs en 1 kruidnagel.
Ik zie dat ik nog een biologische citroen heb liggen en verdeel ook nog wat rasp van de schil over de flesjes. In de twee kleinere flesjes stop ik ook nog wat kardamonzaadjes.
Zoals ik al zei … ik doe maar wat in dit experimentje, maar ik ben wel voorzichtig. Het moet ook weer niet té kruidig worden.



Op een donker plekje zetten en de komende twee weken dagelijks schudden.
Over drie maanden (of langer) klaar.